Savdo-sotiq maktabi
MXIK kodlari 2026: bu nima va ularni qanday topish mumkin

MXIK kodlari 2026: bu nima va ularni qanday topish mumkin

30 апреля 2026

2022-yil 1-yanvardan boshlab O‘zbekistonda onlayn kassa apparati va elektron hisob-fakturalardan foydalanadigan har qanday tadbirkorlik subyekti tovar va xizmatlarni sotishda MXIKning aniq kodlarini ko‘rsatishi shart. Chek yoki hisobvaraq-fakturada MXIK kodini notoʻgʻri koʻrsatish sotuv summasining 1% miqdorida jarimaga olib kelishi mumkin. Kodlarning qariyb 8% soliq imtiyozlari bilan bogʻliq, shuning uchun MXIK kodidagi xato imtiyozdan foydalanish huquqidan ayrilishga olib kelishi mumkin. Agar xatolar koʻp boʻlsa, bu soliqlarni qoʻshimcha hisoblash va soliq organlari bilan muammolar yuzaga kelishi xavfini keltirib chiqaradi.

Ortiqcha xavf-xatarlarsiz ishlash uchun tovarlar va xizmatlar uchun MXIK kodini toʻgʻri tanlash muhim. Ushbu maqolada MXIK kodlarini qayerdan topish, ulardan noto‘g‘ri foydalanish qanday oqibatlarga olib kelishi mumkinligi va МойСклад tizimi bu vazifani qanday osonlashtirishini ko‘rib chiqamiz. Maqola oxirida MXIK bilan ishlashni hoziroq boshlash uchun tayyor bosqichma-bosqich reja taqdim etamiz.

2023, 2025 va 2026-yillarda MXIK boʻyicha amalga oshirilgan oʻzgarishlar haqida bilmoqchi boʻlsangiz, kerakli boʻlimga oʻting.

Maqola eksperti

Nozima Baratova

Bosh buxgalter

10 yildan ortiq tajribaga ega bosh buxgalter. Oʻzbekistonda BHMS va soliq hisobiga ixtisoslashgan.

Bosh buxgalter sifatida 10 yildan ortiq ish tajribasiga ega. Oʻzbekiston Respublikasining buxgalteriya hisobining milliy standartlari (BHMS) boʻyicha ixtisoslashgan.

Moliyaviy hisobotning xalqaro standartlari (MHXS) boʻyicha qoʻshimcha taʼlim olgan.

Mundarija:
  1. MXIK nima
  2. MXIK kodlari ma’lumotnomasi
  3. MXIK kodini tasnif.soliq.uz portalida qanday topish mumkin
  4. Agar kerakli MXIK kodi bo‘lmasa
  5. MXIKdagi oʻzgarishlar
  6. Noto‘g‘ri kodlardan foydalanganlik uchun jarimalar
  7. MXIK bilan xatosiz ishlash: bosqichma-bosqich reja
  8. Manbalar roʻyxati
  9. MXIK haqida koʻp beriladigan savollar
  10. МойСклад MXIK bilan ishlashni va hisobni yuritishni qanday osonlashtiradi

MXIK nima

MXIK — Mahsulotlarning yagona milliy katalogidagi tovar yoki xizmatning identifikatsiya kodi hisoblanadi. Har bir kod 17 ta raqamdan iborat bo‘lib, ishlab chiqarishdan to yakuniy iste’molchigacha bo‘lgan barcha bosqichlarda mahsulot harakatini kuzatib borishga yordam beradi. Bu tovarlarning sifati va kelib chiqishi ustidan nazoratni ta’minlaydi hamda noqonuniy aylanmaning oldini oladi.

TASNIF Tovarlar va xizmatlar milliy elektron katalogida 478 mingdan ortiq MXIK ro‘yxatga olingan:

  • tovarlar uchun — 477 910 ta kod;
  • xizmatlar uchun — 860 ta kod.
MXIK kodlarining toifalar boʻyicha taqsimoti

Kodlar ro‘yxati muntazam yangilanib turadi, shu bois ma’lumotlarning dolzarbligini kuzatib borish muhim ahamiyatga ega.

MXIK nimaga ta’sir ko‘rsatadi

MXIK quyidagi hujjatlar bilan ishlashda qo‘llanilishi ko‘zda tutilgan:

  1. Elektron hisob-fakturalar (EHF): MXIK tovarlar va xizmatlar haqidagi ma’lumotlarning to‘g‘riligi va aniqligini ta’minlaydi.
  2. Elektron shartnomalar: shartnomalar tuzishda MXIKning mavjudligi tomonlarning aynan bir xil tovar yoki xizmat haqida kelishayotganini kafolatlaydi.
  3. Onlayn-kassa cheklari: xaridorlar ko‘rsatilgan ma’lumotlarning to‘g‘riligini va tovarning e’lon qilingan xususiyatlarga mosligini tekshirishlari, shuningdek keshbek olishlari mumkin.
  4. Tovar-transport yuk xatlari (TTX): MXIK tovarlar harakatini hisobga olish va nazorat qilishni osonlashtirib, logistika zanjiri ishtirokchilarining o‘zaro hamkorligini yaxshilaydi.
  5. Bojxona hujjatlari (bojxona yuk deklaratsiyasi, BYD): 2025-yildan boshlab MXIK bojxona yuk deklaratsiyasini toʻldirishda qoʻllanadi. Bu import va eksport qilinadigan tovarlarni tasniflashni yagona tartibga keltirish imkonini beradi.

MXIK soliq imtiyozlarini qoʻllashga taʼsir qiladi: ayrim tovarlar va xizmatlar uchun imtiyozlar muayyan kodlarga bogʻlangan. Soliq organlari, shuningdek, operatsiyalarning toʻgʻriligini nazorat qilishda MXIKdan foydalanadi.

Tizim savdo-sotiqning shaffofligini va samaradorligini oshirish maqsadida ishlab chiqilgan.

MXIK kodlari nimalardan tashkil topgan va ular qanday turlarga bo‘linadi

MXIK kodi 17 ta raqamdan iborat boʻlib, har bir raqam oʻziga xos maʼnoni anglatadi. Kod ierarxik tamoyil asosida shakllantiriladi: umumiy toifadan tovar yoki xizmatning aniq xususiyatlarigacha.

Kod tuzilishi:

  • 1–3-raqamlar — mahsulotlar yoki xizmatlar guruhi
  • 4–5-raqamlar — mahsulotlar yoki xizmatlar sinfi
  • 6–8-raqamlar — pozitsiya
  • 9–11-raqamlar — subpozitsiya
  • 12–14-raqamlar — qoʻshimcha xususiyat, masalan, ishlab chiqaruvchi yoki turi
  • 15–17-raqamlar — tovar yoki xizmatning muayyan parametrlarini aniqlashtiruvchi atributlar

Har bir keyingi daraja obyektni yanada aniqroq tavsiflaydi, shuning uchun kodni imkon qadar aniq tanlash muhim, ayniqsa xususiyatlari oʻxshash tovarlar uchun.

Qismlarga ajratilgan MXIK kodi namunasi

Asosiy va identifikatsiyalovchi MXIK

Barcha MXIKlar ikkita katta guruhga bo‘linadi:

  1. Asosiy — majburiy raqamli markirovka qilinmaydigan tovarlar uchun tovar guruhining identifikatsiya kodlari. Ular «000 000» bilan tugaydi.

  2. Identifikatsiyalovchi — bu tovar markasi va xususiyatlari (rangi, shakli, qadoqlanishi va hokazo) haqidagi ma’lumotlarni o‘z ichiga olgan kodlar. Ular turli raqamlar kombinatsiyasi bilan tugaydi.

2023-yil 1-yanvardan boshlab majburiy raqamli markirovkalanishi lozim bo‘lgan tovarlarga identifikatsiyalovchi MXIKlar beriladi.

Qonuniy tartibga solish

Vazirlar Mahkamasining 2020-yil 14-avgustdagi 489-son va 2021-yil 28-apreldagi 249-son qarorlariga muvofiq MXIKni elektron hisob-fakturalarda, elektron shartnomalarda, shuningdek onlayn-NKM yoki virtual kassa cheklarida aks ettirish lozim.

2025-yilda MXIK katalogini yuritish boʻyicha yangi nizom tasdiqlandi. Unda tovarlar va xizmatlarni tasniflash, shuningdek, MXIKdan soliq hisobida va soliq imtiyozlarini qoʻllashda foydalanish qoidalari belgilangan. Katalog muntazam yangilanib boradi, kodlarni koʻrsatishda aniqlikka qoʻyiladigan talablar esa bosqichma-bosqich kuchaytirilmoqda.

Elektron hisob-fakturalarda, onlayn-NKM (virtual kassa) cheklarida, shuningdek elektron shartnomalarda kodlarning noto‘g‘ri aks ettirilishi ma’lumotlarni shakllantirishda xatolarga, xarid qilingan (kirim qilingan) va sotilgan mahsulotlarning nomuvofiqligiga olib kelishi mumkin.

MXIK kodlari ma’lumotnomasi va uning tuzilishi

MXIKning barcha kodlari Tovarlar va xizmatlarning yagona elektron milliy katalogi tizimida tasnif.soliq.uz saytida jamlangan. Ma’lumotnoma quyidagi tartibda guruhlar va kichik guruhlarga bo‘lingan iyerarxik tuzilishga ega:

  • guruh
  • sinf
  • pozitsiya
  • subpozitsiya
  • brend
  • atribut

Katalogda siz kerakli kodlarni qidirishingiz, ularni shaxsiy kabinetingizda saqlashingiz va elektron hisob-fakturalar, elektron shartnomalar hamda onlayn-NKTda foydalanishingiz mumkin.

MXIK katalogini yuklab olish

MXIKni qoʻlda qidirib oʻtirmaslik uchun МойСкладʼdan foydalanishingiz mumkin. Tizimning Milliy katalog bilan integratsiyasi maʼlumotlarni toʻldirishda amaldagi MXIK kodlarini avtomatik ravishda tanlaydi. Agar eskirgan kod kiritilsa, servis uning amaldagi versiyasini koʻrsatadi.

Faqat dolzarb MXIKlar ko‘rsatiladi

Shunday qilib, МойСкладda siz tovarlar hisobini yuritishingiz, ular bo‘yicha dolzarb MXIK kodlarini to‘ldirishingiz, shuningdek har bir tovar bo‘yicha alohida va butun do‘kon yoki tarmoq bo‘yicha haqiqiy foydani ko‘rishingiz mumkin.

МойСкладni sinab ko‘ring

MXIK subpozitsiyasini qanday aniqlash kerak

Subpozitsiyani aniqlash — bu tovarni ro‘yxatdan o‘tkazish va Mahsulotlar (tovarlar va xizmatlar) yagona elektron milliy katalogida MXIK kodini berish uchun foydalaniladigan taklif etilgan ro‘yxatdan mos qiymatni tanlashdir.

Tasnif.soliq.uz portalida MXIK kodini qanday topish mumkin

Kerakli MXIK kodlarini topishning bir necha usuli mavjud. Asosiylarini ko‘rib chiqamiz.

  1. Qidiruv satri orqali

    Qidiruv satrida 7 ta belgi bo‘yicha so‘rov shakllantirishingiz mumkin:

    • kengaytirilgan matnli qidiruv,
    • matn bo‘yicha (faqat asosiy MXIKlar bo‘yicha qidiruv),
    • MXIK bo‘yicha,
    • shtrix-kod bo‘yicha,
    • TIF TN kodi bo‘yicha,
    • brend bo‘yicha,
    • ro‘yxatdan o‘tkazish guvohnomasi raqami bo‘yicha (dori vositalari uchun).
  2. Elektron katalog

    Ba’zida qidiruv satri to‘g‘ri ishlamasligi mumkin. Bunday hollarda saytning bosh sahifasidagi «Elektron katalog» yordam beradi. Katalogda qidiruvni faoliyat turini tanlashdan boshlash mumkin, so‘ngra kerakli mahsulot yoki xizmatgacha ochiluvchi ro‘yxatlar bo‘yicha harakatlanasiz.

    Agar mahsulot guruhining nomidan hech bo‘lmaganda bitta so‘zni bilsangiz, butun katalogni varaqlab o‘tirmasdan, o‘rnatilgan qidiruv tizimidan foydalanishingiz mumkin.

    Elektron katalog jadval ko‘rinishida ham mavjud bo‘lib, unda ham kerakli kodni topishingiz mumkin. Jadvalda muayyan kodga biriktirilgan o‘lchov birliklari va imtiyozlar haqida ma’lumot olishingiz, QR-kod yoki shtrix-koddan foydalanishingiz, identifikatsion MXIK uchun batafsil tavsifi keltirilgan tovar kartochkasini ko‘rishingiz mumkin.

  3. So‘rovnoma orqali MXIKni qidirish

    Tasnif.soliq.uz saytidagi qidiruv satri ostida o‘ng tomonga joylashtirilgan so‘rovnomani to‘ldiring. Barcha savollarga ketma-ket javob bering, bu sizni izlayotgan kodga yoki yangi MXIK uchun so‘rov yuborish imkoniyatiga olib keladi.

  4. MXIK kodini Excel formatidagi katalogdan qidirish

    Excel formatidagi joriy katalogni bu yerdan yuklab olishingiz mumkin.

    MXIK katalogini yuklab olish

    Kerakli MXIK kodini fayldan qidirish orqali topasiz.

Agar kerakli MXIK kodi bo‘lmasa

Agar taklif etilgan usullarning hech biri natija bermasa va siz MXIKning kerakli kodini topa olmasangiz, katalogga yangi kod qo‘shish uchun ariza topshirishingiz mumkin.

MXIK olish uchun ariza qanday topshiriladi

MXIK olish uchun ariza qoldirish uchun quyidagi bosqichlarni bajaring:

  1. Qidiruv: qidiruv savollariga javob bering. Kerakli kod topilmasa, keyingi bosqichga o‘ting.
  2. So‘rovnomani to‘ldirish: tasnif.soliq.uz bosh sahifasiga kiring va «Agar kerakli kod topilmasa, ariza qoldiring» havolasini bosing.

Loading...

So‘rovnoma turlari

Siz so‘rayotgan narsaga (tovar yoki xizmat) qarab, so‘rovnoma shakli farqlanadi. Tovarlar uchun quyidagilarni ko‘rsatish lozim:

  • Telefon raqami;
  • Mahsulot guruhi, sinfi va pozitsiyasi;
  • Nomi, brendi va markasi (agar mavjud bo‘lsa);
  • Mahsulot haqida batafsil ma’lumot (materiali, vazifasi va hokazo);
  • TIF TN kodi (import uchun);
  • Shtrix-kod (agar mavjud bo‘lsa);
  • O‘lchov birligi va qadoqlash turi;
  • Tovarning fotosurati;
  • Soliq imtiyozlari (hujjatni ko‘rsating).

Agar sizda TIF TN kodi yoki shtrix-kod haqida ma’lumot bo‘lmasa, bu maydonlarni bo‘sh qoldirishingiz mumkin. Anketa qanchalik batafsil to‘ldirilsa, natija shunchalik sifatli bo‘ladi.

Arizalarni ko‘rib chiqish muddati

Arizalar 5 ish kuni ichida ko‘rib chiqiladi. Mahsulotni tasniflash uchun ko‘proq tadqiqot talab etilsa, ko‘rib chiqish muddati uzayishi mumkin. Odatda mutaxassislar bazada mavjud MXIKlardan mosini tanlashga ko‘maklashadi. Yangi kod faqat tasniflagichda o‘xshashi bo‘lmagan tovarlar yoki xizmatlar uchun kiritiladi.

MXIKdagi oʻzgarishlar

Soʻnggi yillarda MXIK tizimidagi asosiy oʻzgarishlarni koʻrib chiqamiz.

2023-yildan boshlab

Ilgari EAN shtrix-kodli barcha mahsulotlarga identifikatsiya kodlari berilgan. Endi bunday MXIKlar faqat majburiy raqamli markirovka qilinadigan tovarlarga beriladi. Agar tasniflagichda tovaringiz uchun MXIK mavjud bo‘lsa, undan yoki «000 000» bilan tugaydigan koddan foydalanishingiz mumkin.

2025-yildan boshlab

2025-yilda MXIK milliy katalogini yuritish boʻyicha yangi nizom tasdiqlandi. Unda tovarlar va xizmatlarni tasniflash tartibi, shuningdek, ulardan soliq hisobida foydalanish batafsil belgilangan.

Yangi qoidalarga koʻra:

  • MXIK soliq imtiyozlarini qoʻllashda bevosita foydalaniladi;
  • katalog muntazam yangilanadi: kodlar qoʻshilishi, oʻzgartirilishi yoki roʻyxatdan chiqarilishi mumkin;
  • oʻzgarishlar katalog yangilangandan keyin oʻrtacha 30 kun oʻtgach kuchga kiradi;
  • MXIK nafaqat elektron hisobvaraq-faktura (ESF) va onlayn-NKMda, balki boshqa jarayonlarda, jumladan, bojxona rasmiylashtiruvida ham qoʻllanadi.

Bu biznes uchun MXIKni nafaqat toʻgʻri tanlash, balki kodlarning amaldaligini ham kuzatib borish muhimligini anglatadi.

2026-yildan boshlab

2026-yil 1-apreldan boshlab ayrim tovarlar va xizmatlar uchun toʻlov usuliga cheklovlar joriy etildi: ayrim MXIK kodlari boʻyicha hisob-kitoblarni faqat naqdsiz shaklda amalga oshirish mumkin.

Ushbu kodlar boʻyicha alohida roʻyxat shakllantirilgan va onlayn-NKMda tegishli cheklovlar joriy qilingan: naqd hisob-kitobni amalga oshirishga urinishda tizim chekni shakllantirishga imkon bermaydi.

Bu MXIKni toʻgʻri tanlash nafaqat soliq hisobini yuritishga, balki sotuvni amalga oshirish imkoniyatiga ham taʼsir qilishini anglatadi.

Noto‘g‘ri kodlardan foydalanganlik uchun jarimalar

2023-yil 1-martdan boshlab elektron hisobvaraq-faktura yoki onlayn-NKM chekida tovar yoki faoliyat turiga mos kelmaydigan MXIK kodini koʻrsatganlik uchun Oʻzbekiston Respublikasi Soliq kodeksining 223-moddasiga muvofiq realizatsiya summasining 1% miqdorida jarima belgilangan.

Jarimadan tashqari, MXIKni notoʻgʻri koʻrsatish qoʻshimcha soliq xavflarini ham keltirib chiqarishi mumkin:

  • soliqlarni qoʻshimcha hisoblash;
  • soliq organlari bilan nizolar;
  • MXIK kodiga bogʻliq soliq imtiyozlaridan foydalanish huquqidan mahrum boʻlish.

Jarimalardan qanday qochish mumkin

Elektron hisobvaraq-fakturalar (EHF) va kassa cheklarida MXIKni noto‘g‘ri aks ettirganligi uchun jarimalardan qochish uchun quyidagi tavsiyalarga rioya qiling:

  1. Tovarlarning kirim qilinishini nazorat qilish: tovarlar korxonada tasdiqlangan me’yorlar bo‘yicha sotib olingan yoki ishlab chiqarilganidan qat’i nazar, ularning hisobini qat’iy kuzatib boring. Mahsulotlar faoliyat turingizga mos kelishi shart.

  2. EHFni rasmiylashtirishda MXIKni tekshirish: tovarlarni xarid qilish uchun EHFni rasmiylashtirishda sotuvchi va xaridor tasnif.soliq.uz saytida tovar MXIKning joriy versiyasiga muvofiqligini qayta tekshirishi lozim. MXIK to‘g‘riligini tasdiqlaganingizdan keyingina hisobvaraq-fakturani imzolang.

  3. Onlayn-NKMga o‘tkazishda MXIKni tekshirish: tasnif.soliq.uz saytida MXIKning tovarga muvofiqligi va joriy versiyasini sinchkovlik bilan tekshiring. Xatolik aniqlangan taqdirda onlayn-NKT ma’lumotlar bazasiga tuzatishlar kiriting va my.soliq.uz saytidagi shaxsiy kabinet imkoniyatlaridan foydalanib, ilgari berilgan cheklarga tuzatishlar kiriting.

  4. Xomashyo va tayyor mahsulot hujjatlari: agar siz xomashyo sotib olib, tayyor mahsulotni sotsangiz, korxona bo‘yicha buyruq bilan hujjatlarni (retsepturani) tasdiqlang. Unda sotiladigan mahsulotning tarkibi aniq ko‘rsatilishi kerak.

  5. To‘plamlar (partiyalar) bilan sotish: agar siz tovarlarni to‘plamlar bilan sotsangiz, quyidagicha harakat qilishingiz mumkin:

    • Komplektlarni shakllantirish me’yorlarini korxona bo‘yicha buyruq bilan tasdiqlang, ya’ni har bir komplektga aynan nimalar kirishini batafsil tushuntiring.

    • Yoki EHF yoki chekda to‘plamga kiruvchi har bir pozitsiyani alohida-alohida ko‘rsating.

    Ushbu oddiy tavsiyalarga amal qilish sizga bahsli vaziyatlar yuzaga kelganda hujjatlashtirilgan dalillar bilan himoyalanishga yordam beradi.

MXIK bilan xatosiz ishlash: bosqichma-bosqich reja

Jarimalar, soliq imtiyozlaridan mahrum boʻlish va hisob yuritishda muammolarga yoʻl qoʻymaslik uchun MXIK bilan ishlashni toʻgʻri tashkil etish muhim. Biz buning uchun bosqichma-bosqich reja tuzdik.

1-qadam: Amaldagi MXIK kodlarini tekshiring. ESF, cheklar va nomenklaturada foydalanilayotgan kodlarni tekshirib chiqing. Ularning tovarlarga mos kelishiga va TASNIF katalogida amalda ekaniga ishonch hosil qiling.

2-qadam: Toʻgʻri kodlarni toping va biriktiring. Har bir tovar uchun imkon qadar aniq MXIK kodini tanlang. Agar batafsilroq kod mavjud boʻlsa, umumiy kodlardan foydalanmang.

3-qadam: Imtiyozlar va cheklovlar bilan bogʻliqligini tekshiring. Tanlangan kodlarga quyidagilar taalluqli ekanini tekshiring:

  • soliq imtiyozlari;
  • markirovkalash talablari;
  • toʻlov usuliga qoʻyilgan cheklovlar.

4-qadam: Kompaniyada yagona tartibni belgilang. MXIK bilan ishlash tartibini aniq belgilang:

  • kodlarni tanlash uchun kim javobgar;
  • ularning amaldaligi qanday tekshiriladi;
  • yangi tovarlar qanday kiritiladi.

5-qadam: Hujjatlarni rasmiylashtirishda tekshiruvni yoʻlga qoʻying. EHF va cheklarni rasmiylashtirishdan oldin quyidagilarni tekshiring:

  • MXIK kodining tovarga mosligi;
  • kodning TASNIF katalogida amalda ekanligi.

6-qadam: Katalogdagi yangilanishlarni kuzatib boring. Katalog muntazam yangilanadi: kodlar oʻzgartirilishi yoki nofaol holatga oʻtkazilishi mumkin. MXIK kodlarining amaldaligini, ayniqsa koʻp sotiladigan tovarlar boʻyicha, muntazam tekshirib turing.

7-qadam: MXIK bilan ishlashni avtomatlashtiring. Kodlarni qoʻlda izlash va tekshirish koʻp vaqt oladi va xatolarga yoʻl qoʻyish xavfini oshiradi. MXIK bilan ishlashda quyidagi imkoniyatlarni taqdim etadigan tizimlardan foydalaning:

  • TASNIF katalogi bilan integratsiya qilingan;
  • amaldagi MXIK kodlarini avtomatik kiritadigan;
  • kodlar oʻzgarganda ularni avtomatik yangilaydigan.

Manbalar roʻyxati

1. Oʻzbekiston Respublikasi Soliq qoʻmitasi — MXIK kodlari boʻyicha statistika.

2. Oʻzbekiston bojxona brokerlari uyushmasi — Bojxona qoʻmitasining xatlarida BYDda MXIKni koʻrsatish masalalari boʻyicha.

3. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2020-yil 14-avgustdagi 489-son qarori — “Qoʻshilgan qiymat soligʻi hamda chet el yuridik shaxslari bilan bogʻliq soliq maʼmurchiligini takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”.

4. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 28-apreldagi 249-son qarori — “Mahsulotlar (tovarlar va xizmatlar) yagona elektron milliy katalogini joriy etish, tadbirkorlik subyektlari oʻrtasida tuzilgan shartnomalarni elektron roʻyxatdan oʻtkazish hamda tovar-moddiy boyliklarni olish uchun ishonchnomalarni elektron rasmiylashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”.

5. BUXGALTER.UZ — Oʻzbekistonda buxgalteriya hisobi va soliqqa oid MXIK katalogini yuritishning yangi qoidalari.

6. Mahsulotlar (tovarlar va xizmatlar) yagona elektron milliy katalogi — TASNIF katalogida MXIKni qidirish.

7. Oʻzbekiston Respublikasining Soliq kodeksi.

MXIK haqida koʻp beriladigan savollar

Bu eng ko‘p uchraydigan savollarga javoblardir.

MXIK tizimi tovar aylanmasini masofadan hisobga olish, mahsulot va xizmatlarning ishlab chiqaruvchidan iste’molchigacha bo‘lgan harakatini kuzatish imkonini beradi, mamlakat iqtisodiyotining shaffofligini oshiradi hamda soliqqa tortiladigan bazani aniqlashga ko‘maklashadi.

MXIK kodi notoʻgʻri koʻrsatilsa, jarimalar (realizatsiya summasining 1%), soliqlarni qoʻshimcha hisoblash va soliq organlari bilan nizolar yuzaga kelishi mumkin.

Bundan tashqari, kompaniya soliq imtiyozlaridan foydalanish huquqidan, xaridor esa chekda MXIK kodi toʻgʻri koʻrsatilmagani sababli keshbekdan mahrum boʻlishi mumkin.

MXIKni tekshirish uchun tasnif.soliq.uz saytidagi qidiruv tizimidan foydalanish mumkin. Kerakli kodni mahsulot yoki xizmat nomi, shtrix-kod yoxud ishlab chiqaruvchi brendi orqali topish mumkin.

Agar kerakli MXIK topilmasa, ishlab chiqaruvchi yoki import qiluvchi tasnif.soliq.uz saytidagi tasdiqlangan shakldan foydalanib, uni yaratish uchun DSQga ariza topshirishi kerak. Shuningdek, muayyan holatda tegishli MXIKni aniqlashtirish uchun soliq qo‘mitasiga murojaat qilish mumkin.

Ha. Katalog muntazam yangilanadi: kodlar oʻzgartirilishi yoki nofaol holatga oʻtkazilishi mumkin. Oʻzgarishlar taxminan 30 kundan keyin kuchga kiradi, shuning uchun MXIK kodining amaldaligini muntazam tekshirib turish muhim.

Yoʻq. MXIK kodi tovar yoki xizmatning xususiyatlariga imkon qadar aniq mos kelishi kerak. Turli tovarlar uchun umumiy kodlardan foydalanish hisob yuritishda xatolarga va soliq xavflariga olib kelishi mumkin.

Ha. 2026-yildan boshlab ayrim tovarlar va xizmatlar uchun cheklovlar joriy etildi: ayrim MXIK kodlari boʻyicha hisob-kitoblarni faqat naqdsiz shaklda amalga oshirish mumkin.

Baʼzi hollarda mumkin, ammo MXIK kodlarini aniqroq koʻrsatishga qoʻyiladigan talablar tobora kuchayib bormoqda. Ayniqsa, xususiyatlari oʻxshash tovarlar uchun imkon qadar aniq koddan foydalanish tavsiya etiladi.

МойСклад MXIK bilan ishlashni va hisobni yuritishni qanday osonlashtiradi

МойСклад tizimida nomenklaturadagi barcha tovarlar uchun MXIKni osongina belgilash va tekshirishingiz mumkin. Bu esa ishni tezlashtiradi va buxgalterlar yuklamasini kamaytiradi.

Shuningdek, МойСклад biznesni avtomatlashtirish imkonini beradi. Har qanday biznesda tartib muhim. Daftar yoki Excelda hisob yuritish faqat boshida qulay. Keyinchalik xaridlarni nazorat qilish, qoldiqlar va pul mablag‘larini kuzatib borish zarur bo‘ladi. Bu yerda endi tovar hisobi tizimi kerak bo‘ladi. Buning uchun МойСклад xizmati juda mos keladi.

Ta’minotchilarga buyurtmalar. Xizmat yetkazib beruvchilarga ham qo‘lda, ham avtomatik tarzda buyurtma berish imkonini beradi — siz minimal qoldiq miqdorini belgilaysiz, dastur buyurtmani shakllantiradi. Avtomatik hisoblangan mahsulot tannarxini darhol ko‘rasiz.

«Zaxiralarni to‘ldirish» tugmasi yordamida buyurtma yaratiladi

Inventarizatsiya. Muntazam inventarizatsiya oʻtkazing va ombordagi barcha tovarlarning shtrix-kodlarini skanerlang. Servis hujjatlardagi tovar miqdori bilan ombordagi haqiqiy qoldiq oʻrtasidagi tafovutlarni avtomatik aniqlaydi.

Narxnoma va yorliqlarni chop etish. Tayyor andozalardan foydalaning yoki o‘zingiznikini qo‘shing.

Moslashuvchan narx boshqaruvi. Narxlarni ommaviy tahrirlang. Turli xil narxlar, chegirmalar o‘rnating. Tanlangan mahsulotlarga chegirmalarni taqiqlang.

O‘g‘irlikka qarshi kurash. МойСклад insofsiz xodimlarga qarshi kurashishga yordam beradi. Xizmat barcha jarayonlarni shaffof qiladi, har bir harakat tizimda aks etadi.

Savdo hujjatlari. 100 dan ortiq turdagi yuk xatlari, dalolatnomalar, hisobvaraqlar, shartnomalar va boshqa hujjatlar — to‘ldiring, chop eting, jo‘nating.

Tovarlarni sotish va hisobga olishning barcha jarayonlari — kassirning ish joyi, ombor hisobi va CRM to‘plamda.

  • omborlardagi qoldiqlar va realizatsiyadagi tovarlarni nazorat qiling;
  • sotuv statistikasi yoki minimal qoldiq asosida yetkazib beruvchilarga buyurtma yarating;
  • har bir mahsulot bo‘yicha haqiqiy foydani ko‘ring;
  • narxnomalar va cheklarni, 100 dan ortiq tayyor hujjat shakllarini chop eting;
  • markirovka qilingan tovarlar bilan ishlang;
  • tez ishga tushirish, 24/7 qo‘llab-quvvatlash, bepul tarif mavjud.
Bepul sinab ko‘ring
Shuningdek o’qing:
Читать оригинал на сайте